Podziemne atrakcje Polski

::Jaskinia Wierzchowska

Ma najdłuższą trasę turystyczną spośród wszystkich polskich jaskiń. Powstała w wapieniach, jest świetnym przykładem pięknych podziemnych zjawisk krasowych. Podziwiana już w XIX w.,
jako jedna z pierwszych jaskiń w Europie została przystosowana do obsługi turystów. W jej wnętrzu można oglądać także ekspozycje archeologiczne i paleontologiczne. Zamieszkują ją rzadkie gatunki nietoperzy i pająków. Od 1965 r. jaskinia ma status pomnika przyrody. Zwiedzanie wyłącznie z przewodnikiem, długość trasy 700 m, temperatura wewnątrz stała – 7°C, czas zwiedzania 50 minut.

Położenie: Wierzchowie, woj. małopolskie, pow. krakowski, 15 km od Krakowa
Kontakt: Biuro Przewodników Krakowskich JURA, ul. Dunajewskiego 6, 31-133 Kraków, tel. (12) 431 25 20

::Jaskinia Mroźna

Na terenie Tatrzańskiego Parku Narodowego jest wiele wspaniałych

jaskiń i grot nadających się do eksploracji przez bardziej wprawnych turystów. Ale jedynie Jaskinia Mroźna ma sztuczne oświetlenie i przewodnika. Najciekawsze miejsca to: Cmentarzysko Nacieków, Biały Chodnik, Pochyła Skała i Sabałowe Jeziorko. Przejście tego pojedynczego, prawie prostego tunelu długości niemal 500 m, zajmuje około 40 minut. Wejście do jaskini znajduje się w Dolinie Kościeliskiej koło Zakopanego.

Położenie: woj. małopolskie, pow. tatrzański. Dojazd PKS
Kontakt: Centralny Ośrodek Turystyki Górskiej PTTK, ul. Jagiellońska 6/6a, 31-010 Kraków, tel. (12) 422 28 40

::Jaskinia Nietoperzowa

Swoją nazwę zawdzięcza odkrytej w niej dużej ilości szczątków nietoperzy. Znana jest także jako Jaskinia Księża, Biała lub Jerzmanowska. Znajduje się 447 m n.p.m. w górnej części Doliny Będkowskiej, ma długość 326 m. Udostępniona dla turystów w 1994 r.; kręcono w niej sceny do filmu Ogniem i mieczem.

Położenie: Jerzmanowice, woj. małopolskie, pow. krakowski. Dojazd PKS
Kontakt: Zygmunt Ferdek, Jerzmanowice 79, tel. (12) 389 53 95

::Smocza Jama

Położenie: woj. małopolskie, pow. krakowski. Dojazd PKS
Kontakt: Biuro Obsługi Turystów (BOT), Wawel 5, 31-001 Kraków,
tel. (12) 422 51 55 w. 291

Obiekty pomilitarne

To chyba najbardziej tajemnicze i wzbudzające najwięcej emocji spośród wszystkich udostępnionych do zwiedzania podziemi.
Tutaj toczyła się prawdziwa historia, przebywali najwięksi dowódcy, decydowały się losy wielkich batalii.

::Warszawa

Fort Legionów, znany wcześniej jako Władimir, to jeden z sześciu fortów zewnętrznego pierścienia Cytadeli Warszawskiej z połowy XIX w. W 1965 r. został wpisany do rejestru zabytków. Do zwiedzania zostały udostępnione trzy poziomy podziemi (500 m). Podziemia można zwiedzać wyłącznie z przewodnikiem.

Położenie: woj. mazowieckie. Fort Legionów znajduje się w Parku im. Traugutta na Nowym Mieście
Kontakt: Towarzystwo Przyjaciół Fortyfikacji, pl. Defilad 1, tel. kom. 0 602 494 806

::Kostrzyn nad Odrą

Wzniesiona w XV w. na wzór włoskich fortec Twierdza Kostrzyn stanowiła prawdziwe arcydzieło sztuki fortyfikacyjnej. Do zwiedzania udostępniono część naziemną i podziemną Bastionu Filip. Trasa turystyczna biegnie także przez Kostrzyńskie Pompeje, czyli Stare Miasto, całkowicie zniszczone podczas II wojny światowej.

Położenie: woj. lubuskie, pow. gorzowski. Dojazd PKS, PKP
Kontakt: Kostrzyńskie Centrum Kultury, ul. Sikorskiego 34, 66-470 Kostrzyn nad Odrą, tel. (95) 727 99 72

::Walim

Położenie: woj. dolnośląskie, pow. wałbrzyski. Dojazd drogą nr 383 lub PKS
Kontakt: IT, ul. Grunwaldzka 20, 58-340 Głuszyca, tel. (74) 845 62 20

::Kłodzko

Jest tu jeden z najlepiej zachowanych systemów fortyfikacji obronnych, w którym można zwiedzać zespół podziemnych chodników minerskich, zbudowanych w XVIII w. na zlecenie króla pruskiego Fryderyka II.

Położenie: woj. dolnośląskie, pow. kłodzki. Dojazd PKS, PKP
Kontakt: IT, pl. Chrobrego 1, 57-300 Kłodzko, tel. (74) 867 70 07

Piwnice i składy

O piwnicach znajdujących się na terenie starych centrów miast krąży wiele legend. Mówi się nawet, że mają swoje duchy i zjawy. W rzeczywistości odgrywały ważną rolę dla kupców, którym służyły jako miejsce składowania towarów.

::Sandomierz

Wydrążono je w XIII–XVI w. Licząca 470 m podziemna trasa, otwarta dla turystów w 1977 r., łączy 34 piwnice i korytarze na różnych poziomach. Zwiedzanie, wyłącznie z przewodnikiem, możliwe jest codziennie, rozpoczyna się na dziedzińcu zabytkowej kamienicy Oleśnickich w centrum Sandomierza.

Położenie: woj. świętokrzyskie, pow. sandomierski. Dojazd PKS, PKP
Kontakt: PTTK Oddział Sandomierz, ul. Rynek 12, tel./fax (15) 832 23 05

::Rzeszów

Do zwiedzania udostępniono ponad 200-metrową trasę o nazwie Rzeszowskie Piwnice. Składa się z 34 piwnic (XV–XX w.), ma długość 213 m, a wiedzie pod Rynkiem i starymi kamienicami. Wejście do piwnic znajduje się przy ulicy Króla Kazimierza.

Położenie: woj. podkarpackie, pow. Rzeszów (grodzki). Dojazd PKS, PKP
Kontakt: Muzeum Okręgowe, ul. 3 Maja 19, tel. (17) 853 52 78, Podziemna Trasa Turystyczna, Rynek 12, tel. (17) 875 41 99

::Jarosław

W 1984 r. udostępniono podziemną trasę im. Feliksa Zalewskiego. Ma 180 m i leży na różnych poziomach. Jest częścią labiryntu piwnic i składów kupieckich pochodzących z XVI i XVII w. Wejście znajduje się w kamienicy Rydzikowskiej, stojącej na wschodniej ścianie jarosławskiego rynku.

Położenie: woj. podkarpackie, pow. jarosławski. Dojazd PKS, PKP
Kontakt: Muzeum Kamienica Orsettich, ul. Rynek 4, tel. (16) 621 54 37